Đọc lại những tin nhắn của chính mình nhiều năm về trước

https://www.facebook.com/BVNTP/posts/pfbid02m2A5iCZR47M7EpS7Xt6sXYW4CVpP5c1MJmRA4uXWa68B19xFPmzZHjW2EL2dCS6Cl

Đọc lại những tin nhắn của chính mình nhiều năm về trước là một trải nghiệm giật mình mang tính giải phẫu hiện sinh. Ta chạm mặt một phiên bản từng cố chấp, nóng nảy đến vô lý, hoặc kiên trì đến mù quáng trong một mối quan hệ hoàn toàn lệch pha.

Điểm phi lý là: Ngay tại thời điểm quá khứ đó, mọi lựa chọn đều được bộ não mã hóa là hợp lý tối thượng. Ta từng tin mình đang bảo vệ tự trọng, đang kiên trì vì tình yêu hay đang sống hết mình. Ta thực hiện tất cả thao tác đó vì ta tin rằng nó đúng.

Vậy cái gì thay đổi? Phiên bản của chính ta thay đổi! Ta hiểu được: kể cả đúng sai có những khi chỉ là sự lựa chọn hợp lý nhất trong lát cắt của thời gian!

Khoảng cách lớn nhất giữa ta của hiện tại và ta của quá khứ là Sự lệch pha dữ liệu (Information Asymmetry).

Ở thì hiện tại, bạn có lợi thế của một người đứng ngoài cuộc chiến: bạn đã biết kết cục, đã gánh chịu hậu quả, và sở hữu trải nghiệm phong phú hơn. Dùng sự khôn ngoan của ngày hôm nay để phán xét sự ngây thơ hay sai lầm của ngày hôm qua là một hành vi hạch toán nhận thức hoàn toàn thiếu công bằng.

Khi nhận thức và vị tha với phiên bản cũ của mình (sau khi đã hiểu lý do), việc tiếp theo cần thiết là ngưng phán xét và gắn nhãn cho người khác:

- Thấy ai đó quay lại với mối quan hệ cũ: Kết luận họ yếu đuối.

- Thấy ai đó bỏ qua một cơ hội rõ ràng: Phán xét họ thiếu tham vọng.

- Thấy một phản ứng gắt gao: Quy kết ngay đó là một bản tính tồi tệ.

Một hành vi bên ngoài chỉ là phần nổi của tảng băng trôi. Nhiều phần chìm bên dưới là lịch sử tổn thương, áp lực tích tụ nhiều tháng, sự thiếu hụt thông tin, hay những ràng buộc chưa từng được cất lời.