KHỞI NGHIỆP KHÔNG PHẢI GAME CHIẾN THUẬT - NÓ LÀ GAME SINH TỒN

 https://www.facebook.com/buitanviet/posts/pfbid09nRTzbkgRz39kqxPFyD64bNWqGvq7kifd65RfyHy7DWhp1Fk7KmA4CSmkwyrHKr5l

KHỞI NGHIỆP KHÔNG PHẢI GAME CHIẾN THUẬT - NÓ LÀ GAME SINH TỒN

Rất nhiều người nghĩ khởi nghiệp là game chiến thuật.

Ai thông minh hơn, chiến lược hay hơn, gọi vốn nhiều hơn thì thắng.

Sai.

Khởi nghiệp là game sinh tồn (survival game).

Phần lớn thời gian bạn không đang "tấn công" - bạn đang cố "trụ lại".

Tôi chơi game này hơn 13 năm rồi. Không phải cao thủ gì, nhưng đủ lâu để thấy rất nhiều người chơi giỏi hơn mình… đã thoát game (quit) từ lâu.

Và đây là những gì tôi học được:

-----

1. RULE SỐ 1: TRỤ LẠI BẰNG MỌI GIÁ

Trong game sinh tồn, rule quan trọng nhất không phải "làm sao để thắng" mà là "làm sao để không bị loại.

Nghe đơn giản nhưng hầu hết founder mới đều phạm lỗi này:

- Thuê quá nhiều người khi chưa có doanh thu ổn định

- Đốt tiền marketing trước khi product-market fit

- Mở rộng quá nhanh khi chưa vững nền tảng

Game sinh tồn có một nguyên tắc: bạn không cần hạ được boss ngay. Bạn chỉ cần trụ đủ lâu để hiểu cách boss hoạt động.

=> Doanh nghiệp vượt qua 3 năm đầu đã thắng 70% những người khác cùng thời điểm.

2. TÀI NGUYÊN LUÔN CÓ HẠN - DÙNG SAI LÀ THUA

Game sinh tồn nào cũng có thanh tài nguyên (resource bar): máu, đồ ăn, nước, đạn dược.

Trong khởi nghiệp, tài nguyên của bạn là:

- Tiền mặt (cash) - thanh máu chính

- Thời gian (time) - thứ không farm lại được

- Năng lượng tinh thần (mental energy) - cái hay bị bỏ quên nhất

- Nhân sự giỏi (talent) - tài nguyên hiếm nhất

Sai lầm phổ biến: tập trung farm tiền mà quên rằng thanh năng lượng tinh thần đang cạn kiệt.

Nhiều founder "out game" không phải vì hết tiền. Mà vì hết năng lượng. Burn out rồi bỏ cuộc.

=> Quản lý tài nguyên giỏi quan trọng hơn kiếm tài nguyên nhiều.

3. CHỌN MAP QUAN TRỌNG HƠN CHỌN VŨ KHÍ

Rất nhiều người khởi nghiệp cứ mải mê nâng cấp vũ khí (sản phẩm), mà không để ý mình đang chơi ở map nào.

Map ở đây là thị trường (market).

Một sản phẩm trung bình ở map tốt vẫn sống khỏe.

Một sản phẩm xuất sắc ở map tệ vẫn không trụ nổi.

Map tốt có đặc điểm:

- Đủ lớn để không phải giành giật từng miếng

- Đang mở rộng chứ không co lại

- Có vấn đề thật mà người chơi (khách hàng) đang chịu đau

Map tệ: quá đông người chơi, tài nguyên cạn kiệt, hoặc tệ hơn là không ai thật sự cần thứ bạn đang bán.

=> Trước khi tối ưu sản phẩm, hãy tự hỏi: mình có đang chơi đúng map không?

4. ĐỒNG ĐỘI QUYẾT ĐỊNH BẠN TRỤ ĐƯỢC HAY KHÔNG

Game sinh tồn solo cực kỳ khó. Nhưng chơi team mà sai người còn khó hơn.

Giai đoạn đầu, team nhỏ nhưng phải chất.

Một người sai có thể kéo cả team xuống.

Một người đúng có thể cứu cả đội trong lúc nguy cấp.

Sai lầm founder hay mắc:

- Tuyển người vì "rẻ" thay vì vì "đúng"

- Giữ người không phù hợp quá lâu vì ngại xung đột

- Không dám thay người vì sợ mất quan hệ

Trong game sinh tồn, nếu đồng đội cứ kéo chân bạn lại mỗi lần chạy, bạn sẽ không bao giờ thoát được vùng nguy hiểm.

=> Tuyển chậm, thay nhanh. Câu này nghe hoài nhưng rất ít người làm được.

5. BIẾT KHI NÀO NÊN ẨN NẤP, KHI NÀO NÊN TẤN CÔNG

Player mới thường mắc 1 trong 2 lỗi:

- Quá hung hăng: lao vào đánh khi chưa đủ trang bị

- Quá thận trọng: núp mãi không dám ra, bỏ lỡ cơ hội vàng

Khởi nghiệp cũng vậy.

Có giai đoạn phải "ẩn nấp": xây nền tảng, tối ưu vận hành, tích lũy tài nguyên. Không cần ai biết bạn đang làm gì.

Có giai đoạn phải "tấn công": thị trường đang mở, đối thủ đang yếu, cơ hội đang có. Lúc đó mà còn ngồi tối ưu nội bộ là mất thời điểm.

Phần lớn doanh nghiệp không trụ nổi không phải vì không biết đánh. Mà vì đánh sai thời điểm.

=> Thời điểm quan trọng không kém chiến lược.

6. GAME NÀY KHÔNG CÓ "THẮNG" - CHỈ CÓ "CHƠI TIẾP"

Đây là điều ít người nói.

Khởi nghiệp không có màn hình "Victory". Bạn đạt mục tiêu doanh thu? Sẽ có mục tiêu mới. Vượt qua đối thủ? Sẽ có đối thủ khác. Giải quyết vấn đề này? Vấn đề khác xuất hiện.

Nó không phải game có hồi kết.

Nó là game vô hạn (infinite game).

Người "thắng" trong game này không phải người ghi được nhiều điểm nhất.

Mà là người vẫn còn đang chơi, vẫn còn đang tiến hóa, sau khi phần lớn người khác đã bỏ cuộc.

=> Đừng chơi để thắng. Chơi để còn được chơi tiếp.

7. LỖI LỚN NHẤT: COPY CÁCH CHƠI CỦA NGƯỜI KHÁC

Bạn thấy một player khác đang thắng lớn.

Bạn copy chiến thuật của họ.

Rồi bạn thua.

Tại sao?

Vì bạn chỉ thấy cách họ chơi (strategy), không thấy tài nguyên họ có (resources), map họ đang ở (context), và những lần họ suýt bị loại trước đó (experience).

Một founder có 10 tỷ trong ngân hàng chơi khác hoàn toàn với founder có 500 triệu.

Cùng một chiến thuật, người này trụ được, người kia không.

=> Học tư duy (mindset) của người giỏi, đừng copy chiến thuật (tactics) của họ.

8. GAME UPDATE LIÊN TỤC - LUẬT CHƠI THAY ĐỔI KHÔNG BÁO TRƯỚC

Game khởi nghiệp có một đặc điểm rất khó chịu: luật chơi thay đổi liên tục mà không báo trước.

Công nghệ thay đổi. Hành vi khách hàng thay đổi. Luật pháp thay đổi. Đối thủ thay đổi...

Cái chiến thuật đang hoạt động tốt hôm nay, 6 tháng sau có thể vô dụng.

Founder giỏi không phải người có chiến thuật hay nhất.

Mà là người thích nghi nhanh nhất khi môi trường bên ngoài thay đổi.

=> Đừng yêu chiến thuật của mình. Hãy yêu việc thích nghi.

9. CHỐT LẠI

Khởi nghiệp là game sinh tồn.

Không phải ai thông minh nhất sẽ thắng.

Không phải ai nhiều tiền nhất sẽ thắng.

Mà là ai trụ đủ lâu, học đủ nhanh, và biết thay đổi đúng lúc.

Nếu bạn đang chơi game này và cảm thấy khó - đúng rồi, nó rất khó.

Nhưng mỗi ngày bạn còn chơi, bạn đã giỏi hơn hôm qua.

Và điều quan trọng nhất: game này chơi một mình cực lắm. Hãy tìm những đồng đội, những người đã chơi lâu hơn, để học hỏi và hỗ trợ nhau.

=> Đừng hỏi "làm sao để thắng". Hãy hỏi "làm sao để còn được chơi tiếp".