Các nghị định về nghệ thuật biểu diễn

 https://www.facebook.com/linhvuh/posts/pfbid02pk4M7YwNxrBfzrL5WZpuuiyj7PK3dzqAte2uW7uD8cPzTPpuzudHPcAjDK4dWMc5l?comment_id=3907110672920512

Há há tôi không bênh Hà nhưng các vị nên nhìn và cảm nhận cá nhân bị nghiền nát trong lịch sử, giống NBCT phết:

Dưới đây là một bài giải cấu trúc các văn bản nghị định về kinh doanh nghệ thuật biểu diễn, viết theo logic pháp lý – triết học quản lý – lịch sử thể chế. Bài này không phải tóm tắt luật, mà là đọc luật như một văn bản quyền lực.

GIẢI CẤU TRÚC CÁC NGHỊ ĐỊNH VỀ KINH DOANH NGHỆ THUẬT BIỂU DIỄN

Khi Nhà nước quản lý “cái được diễn”, nhưng né tránh “cái không đủ tiền để diễn”

I. Đặt vấn đề: Luật không chỉ là quy phạm, mà là diễn ngôn quyền lực

Các nghị định về nghệ thuật biểu diễn (từ Nghị định 79/2012, 15/2016 cho tới 144/2020/NĐ-CP) thường được đọc theo cách rất “hành chính”:

Có điều gì được làm?

Có điều gì bị cấm?

Nộp hồ sơ ở đâu?

Nhưng nếu đọc sâu hơn, ta thấy các văn bản này không trung tính.

Chúng phản ánh:

Một cách nhìn của Nhà nước về nghệ thuật

Một chiến lược quản lý xã hội

Và đặc biệt: những điều cố ý không được viết ra

Giải cấu trúc ở đây không nhằm “vạch lỗi”, mà nhằm trả lời câu hỏi:

Nhà nước đang thực sự quản lý cái gì – và đang cố tình không quản lý cái gì?

II. Trục diễn ngôn thứ nhất: Nghệ thuật biểu diễn được định vị là hoạt động văn hóa – tư tưởng, không phải hoạt động kinh tế

Xuyên suốt các nghị định, có một điểm nhất quán tuyệt đối:

 Trọng tâm quản lý đặt vào NỘI DUNG, không phải QUÁ TRÌNH KINH DOANH.

Cụ thể:

Kiểm soát kịch bản, bài hát, lời thoại

Kiểm soát trang phục, hình ảnh, ngôn từ

Kiểm soát yếu tố chính trị, lịch sử, đạo đức

Kiểm soát yếu tố nước ngoài

Trong khi đó, hoàn toàn vắng bóng:

Năng lực tài chính

Khả năng thanh toán hợp đồng

Dòng tiền thực hiện chương trình

Rủi ro đổ vỡ sự kiện

 Điều này cho thấy:

Nhà nước coi biểu diễn trước hết là “vấn đề cái được nói”, chứ không phải “vấn đề cái có thể làm được”.

III. Trục diễn ngôn thứ hai: “Kinh doanh có điều kiện” – nhưng là điều kiện về tư tưởng, không phải điều kiện về năng lực

Về hình thức pháp lý, nghệ thuật biểu diễn là ngành kinh doanh có điều kiện.

Nhưng nếu bóc tách các “điều kiện” đó, ta thấy:

Không có vốn pháp định

Không có ký quỹ

Không có bảo lãnh

Không có nghĩa vụ chứng minh khả năng chi trả

Điều kiện duy nhất là:

Đúng chủ thể

Đúng thủ tục

Đúng nội dung

 Đây là một nghịch lý có chủ ý:

Nhà nước gọi đây là “kinh doanh”, nhưng không quản lý như một hoạt động kinh doanh.

Thực chất, “điều kiện” ở đây là:

Điều kiện được phép xuất hiện trong không gian công cộng

Chứ không phải điều kiện đủ năng lực để tổ chức một sự kiện thương mại

IV. Trục diễn ngôn thứ ba: Nhà nước đẩy rủi ro tài chính ra khỏi không gian công quyền

Một điểm rất quan trọng nhưng ít được nói thẳng:

Các nghị định này cố tình khoanh rủi ro tài chính vào phạm vi dân sự, bằng ba thao tác:

Không đặt điều kiện tài chính từ đầu

Không giám sát dòng tiền thực hiện

Chỉ can thiệp khi có vi phạm hình sự hoặc trật tự xã hội

Hệ quả:

Nghệ sĩ → tự bảo vệ bằng hợp đồng

Ban nhạc → tự đòi tiền trước

Khán giả → tự chịu rủi ro mua vé

Nhà nước đứng ở đâu?

Đứng ngoài rủi ro, nhưng đứng trên nội dung.

Đây không phải sơ suất, mà là lựa chọn chính sách.

V. Trục diễn ngôn thứ tư: Nỗi sợ “hành chính hóa sáng tạo”

Nếu đọc lịch sử lập pháp, có thể thấy một nỗi sợ xuyên suốt:

Sợ đặt điều kiện tài chính sẽ:

Tạo “giấy phép con”

Ưu ái doanh nghiệp lớn

Giết chết nghệ sĩ độc lập

Mở đường cho xin–cho

Do đó, nhà làm luật chọn phương án:

Thà không quản tiền, còn hơn quản tiền mà dính đến quyền lực tùy tiện.

Nhưng cái giá phải trả là:

Luật phù hợp với đêm văn nghệ nhỏ

Nhưng không còn phù hợp với công nghiệp biểu diễn quy mô lớn

VI. Mâu thuẫn nội tại của hệ thống nghị định

Khi giải cấu trúc đến đây, một mâu thuẫn lộ rõ:

Một mặt, Nhà nước:

Yêu cầu xin phép

Kiểm soát chặt nội dung

Can thiệp sâu vào hình thức biểu diễn

Mặt khác:

Không kiểm soát năng lực thực thi

Không bảo vệ chuỗi lao động nghệ thuật

Không bảo vệ khán giả trước rủi ro đổ vỡ

 Quyền lực thì tập trung, nhưng trách nhiệm thì phân tán.

VII. Kết luận: Luật không sai – nhưng đang nói bằng ngôn ngữ của một thời đã qua

Các nghị định về nghệ thuật biểu diễn không sai về kỹ thuật pháp lý.

Vấn đề nằm ở chỗ:

Chúng được viết cho một thế giới nơi biểu diễn là hoạt động văn hóa quy mô nhỏ,

trong khi thực tế đã chuyển sang công nghiệp biểu diễn – thị trường hóa cao – rủi ro xã hội lớn.

Giải cấu trúc không nhằm phủ định luật, mà để chỉ ra:

Những gì luật đang nói quá to

Và những gì luật đang im lặng một cách nguy hiểm

VIII. Một câu kết “đinh” (anh có thể dùng)

Pháp luật về nghệ thuật biểu diễn ở Việt Nam không thiếu quyền lực, mà thiếu một triết lý quản lý mới: coi biểu diễn không chỉ là vấn đề cái được diễn, mà còn là vấn đề cái có đủ năng lực để diễn đến cùng.

Bà ngoại khuyên cháu gái chọn chồng

 https://tienphong.vn/dan-mang-trung-quoc-bat-ngo-vi-cach-cu-ba-khuyen-chau-gai-chon-chong-post1497974.tpo

Theo đó, trong video đăng lên mạng xã hội, cô gái giấu tên đã đưa câu hỏi cho bà ngoại của mình là Chen Guixiao (95 tuổi, đến từ Quảng Tây) rằng "một cô gái nên kết hôn vì tình yêu hay tiền bạc".

Khi người bà đáp rằng "Cứ lấy người cháu yêu", cô cháu gái đã rất bất ngờ vì không nghĩ bà mình lại có tư tưởng cởi mở như vậy, SCMP đưa tin.

Người cháu hỏi tiếp rằng: "Tại sao không nên kết hôn vì tiền?".

"Nếu chồng không yêu cháu, cháu sẽ chẳng cầm được tiền của anh ta đâu. Mọi thứ chỉ đúng khi người đó yêu và sẵn sàng chia sẻ với cháu thôi", bà Chen giải thích.

Tích đức Cải mệnh là Từ bi bằng Trí tuệ

 Tích đức Cải mệnh là Từ bi bằng Trí tuệ

Từ bi không có trí tuệ thì vô tình làm hại người khác, Trí tuệ không có từ bi thì dễ biến thành lạnh lùng vô cảm.

https://www.facebook.com/reel/1652426098856327

Từ bi nếu chỉ dừng ở cảm xúc mềm lòng, rất dễ vô tình trượt thành nuông chiều. Việc mình muốn người khác bớt khổ ngay lập tức, vội vàng can thiệp, vội vàng cho đi, vội vàng cứu giúp. Nhưng cái khổ ấy, sau khi được “xoa dịu”, lại quay về nguyên dạng, thậm chí còn lún sâu hơn. Lúc đó, ta tưởng mình đang giúp, nhưng thực ra chỉ đang kéo dài vòng lặp vô tận của khổ đau.

Vấn đề không nằm ở lòng tốt, mà nằm ở chỗ ta không thấy rõ nguyên nhân của khổ.

Đó là lúc trí tuệ cần xuất hiện.

Trí tuệ không phải là thứ cao siêu, nhiều lúc nó đơn giản là khả năng nhìn thẳng vào thực tế. Khổ từ đâu sinh ra và điều gì đang nuôi nó lớn dần lên.

Có những nỗi khổ không thể giải quyết bằng cho thêm, mà phải dừng lại. Có những người không cần được cứu, mà cần được đối diện với hậu quả để lấy đó làm hành trang trưởng thành.

Từ bi không có trí tuệ thì vô tình làm hại người khác. Trí tuệ không có từ bi thì dễ biến thành lạnh lùng vô cảm.

Một bên là thương nhưng mù mờ, bên là hiểu nhưng đứng ngoài vòng xoáy. Chỉ khi hai thứ này đi cùng nhau, sự giúp đỡ mới bắt đầu có giá trị thật sự.

Từ bi cho ta biết mình không quay lưng trước nỗi khổ. Trí tuệ cho thấy rõ phương hướng mình nên giúp bằng cách nào.

Có khi giúp là nắm tay. Có khi giúp là buông tay. Có khi giúp là im lặng. Có khi giúp là nói một câu rất khó nghe Thô mà thật!

Bề ngoài, những hành động ấy có thể không “hiền”. Nhưng bên trong, nó không nhằm làm người khác dễ chịu, mà hy vọng họ chú tâm để không tiếp tục lún sâu hơn.

Đó là điểm khác biệt lớn nhất giữa từ bi cảm tính và từ bi có trí tuệ. Một bên chỉ muốn xoa dịu nỗi đau trước mắt. Một bên muốn nhổ tận gốc cái “răng khôn” cứ nhức âm ỉ cho đến khi nào đi nha sĩ mới thôi.

Vì vậy, từ bi thật sự không phải là làm vừa lòng tất cả. Cũng không hẳn là cứu người bằng mọi giá. Mà là dám chấp nhận việc có lúc mình không cho, không chiều, không can thiệp, nhưng chưa từng bỏ rơi.

Khi hiểu điều này, ta sẽ bớt dằn vặt hơn mỗi lần phải nói “không”. Bớt tự trách khi không thể giúp theo cách người khác mong muốn. Rõ hơn là bớt nhầm lẫn giữa lòng tốt và sự yếu mềm trước mắt.

Vậy đó, từ bi nếu thiếu trí tuệ sẽ trở thành gánh nặng, còn trí tuệ nếu thiếu từ bi sẽ trở thành “bức tường thành vô cảm”.

Từ bi song hành trí tuệ giúp mà không nghịch nhân tu mà không rời quả.

Note: Những chia sẻ trên chỉ là góc nhìn chủ quan dựa trên kinh nghiệm nhỏ bé và những gì Kim Xanh Lá học được từ kinh, sách, bậc Thầy, cả những điều hay trong các tôn giáo và truyền thống khác. Nếu thấy hợp lý và mang lại lợi lạc cho bản thân, bạn có thể thử thực hành. Nếu thấy không phù hợp hoặc không đúng với căn cơ của mình, xin hoan hỷ bỏ qua.

Mỗi người một con đường, một nhịp tu, một nhân duyên.. mong bạn tìm được pháp môn đem lại an lạc cho chính mình. Nguyện cho bạn một đời tinh tấn. 🙏

Người có trình độ nhận thức càng cao, Họ thường càng vô tình. Bởi vì Họ tin tường vào Quy luật nhiều hơn.

 Người có trình độ nhận thức càng cao, Họ thường càng vô tình. Bởi vì Họ tin tường vào Quy luật nhiều hơn.

https://www.facebook.com/reel/839092042234444